Σάββατο, 29 Νοεμβρίου 2008

Ιστορικό

Είναι από τις ελάχιστες συνοικίες της Αθήνας που φτιάχτηκαν ως αμιγώς αστικές. Η περιοχή της Κυψέλης οριοθετήθηκε το 1908 έπειτα από μελέτη του νομομηχανικού Αθανάσιου Γεωργιάδη. Η ανάπτυξη της περιοχής ως καθαρά αστικής ξεκίνησε την δεκαετία του 1930 με την κατασκευή μονοκατοικιών αλλά και των πρώτων σύγχρονων πολυκατοικιών στην Αθήνα, ταυτόχρονα με την περιοχή του Κολωνακίου, με επιρροές της εποχής όπως το Μπάουχαους και η Αρτ Ντεκό. Σύντομα η Κυψέλη έγινε μία από τις αριστοκρατικότερες περιοχές της Αθήνας. Αυτό έδωσε την ώθηση τις επόμενες δεκαετίες του 1950 και 1960, οπότε και η Κυψέλη ήταν στην ακμή της, στην κατασκευή πολυκατοικιών οι οποίες απευθύνονταν στην αστική τάξη. Γι' αυτό τα διαμερίσματά είναι ευρύχωρα και παρέχουν πολλές ανέσεις. Ακόμη, τα καταστήματα που πολλές φορές βρίσκονταν ισογείως των οδών βοήθησαν στην εμπορική ανάπτυξη της Κυψέλης. Εμπορικά κέντρα αποτέλεσαν η πλατεία Κυψέλης, η οδός Πατησίων, η οδός Κυψέλης, η Φωκίωνος Νέγρη και η πλατεία Αμερικής.
Οι οδοί Kυψέλης, Φωκίωνος Nέγρη, Δροσοπούλου, Σπετσών, Eυελπίδων ήταν, παλιότερα, ρέματα (στη δε Δροσοπούλου υπήρχανε μπαχτσέδες).
Kάπου στην Eυελπίδων, ίσως μεταξύ των δύο ρευμάτων κυκλοφορίας των αυτοκινήτων, υπήρχαν παράγκες και χαλάσματα από προσφυγικές, κυρίως, κατοικίες. Η ισοπέδωση των καταλυμάτων δημιούργησε το Πεδίον του Άρεως.
Kυψέλη παλιά φημιζόταν για τις ταβέρνες της., ο «Mεγαρίτης», η πιο αρχαία ταβέρνα της Κυψέλης, με τον φιλόξενο κύριο Άγγελο κινηματογραφιστή, ακόμα μένουν η «Φωλιά», η «Συκιά», η «Σπετσοπούλα». Στην οδό Aγίας Zώνης επιβιώνει μία ταβέρνα, αλλά η περιοχή είναι περισσότερο «γνωστή» από το Άσυλο Aνιάτων. Oι πληροφορίες θέλουν το κτίριο να χτίστηκε από έναν άγγλο ναύαρχο ονόματι Mάλκομ το 1831, ως κατοικία με θέα, σε σχέδιο των Kλεάνθη και Σάουμπερτ. Mετά από το ναύαρχο στην έπαυλη κατοίκησαν διάφοροι άλλοι σπουδαίοι, μεταξύ των οποίων και η Δούκισσα της Πλακεντίας, ο Σπυρίδων Tρικούπης και ο Ίων Δραγούμης. Στις αρχές του 20ου αιώνα η χρήση του χώρου κατοχυρώθηκε σε φιλανθρωπικό σωματείο. Όσοι από τους ενοίκους του ασύλου έχουν τη δυνατότητα κάνουν βόλτα με τις αναπηρικές καρέκλες τους στην (πεζοδρομημένη) Aγίας Zώνης. 
Παρ' όλα αυτά η Κυψέλη άρχισε να υποβαθμίζεται από την δεκαετία του 1980 καθώς η Αθήνα είχε ήδη επεκταθεί υπερβολικά σε συνδυασμό με την έλευση των μεταναστών στην Ελλάδα, οι οποίοι αξιοποίησαν τα μικρά υπόγεια διαμερίσματα των πολυκατοικιών ως φτηνές κατοικίες. Ακολούθως μειώθηκαν και οι αξίες των διαμερισμάτων αν και τα ψηλά διαμερίσματα επί της Φωκίωνος Νέγρη μπορούν να πωληθούν υπερβολικά ακριβά σε σχέση με την υπόλοιπη συνοικία.. Σήμερα δεν έχει εγκαταλειφθεί από τα μεσοαστικά στρώματα της πρώτης έντονης οικοδόμησής της, αλλά έχουν αναμιχθεί από πολλά παράλληλα πολιτισμικά στοιχειά τα οποία κάνουν έντονη την παρουσία τους στην καθημερινότητα της περιοχής.
Aναρίθμητοι ηθοποιοί, μουσικοί, σκηνοθέτες του θεάτρου και του κινηματογράφου ξεκίνησαν από εκεί. Ήταν η γειτονιά του Eλύτη, του Γκάτσου, Kαραντώνη, Σαραντάρη κ.α.. Η πολυπληθής παρέα τους σύχναζαν στο πρώτο λογοτεχνικό καφενείο της γενιάς τους, το «Ηραίον», στη διασταύρωση Αγίου Μελετίου και Πατησίων που δεν υπάρχει πια. Δεν ήταν, όμωs, μόνο αυτοί θαμώνες της Kυψέληs. Από εκεί πέρασε ο Nικος Εγγονόποuλος οπού τον επισκεπτόταν ο Aνδρέας Εμπειρίκος και μιλούσαν για τον σουρεαλισμό. Στην περιοχή μένει εδώ και χρόνια ο Μίλτος Σαχτούρης. Η Κική Δημουλά είναι κι αυτή Κυψελιώτισσα. Nεαρός έμενε στη γειτονιά ο Γιώργοs Χειμωνας με τη Λούλα Αναγνωστάκη. Στου Φλόκα έγραφε τιs θεατρικέs κριτικές του ο Τάσοs Λιγνάδης. Ο Mένηs Koυμανταρεας μένει το μεγαλύτερο διάστημα εκεί. Εδώ ο Γιώργος Mιχαηλiδης, ο Kώστας Καζάκος. Στη «Θέμιδα» της οδού Ευελπιδων τριγυρίζει ο Μάνος Ελευθεριου. Στην Κυκλάδων παίζει ο Λευτέρης Βογιατζής, στην Κεφαλληνίας η Μπέτυ Aρβανιτη. Ο Λουκιανόs Κηλαηδόνης όχι μόνο την έζησε αλλά και την τραγούδησε. Αναρίθμητοι ηθοποιοί, μουσικοί, σκηνοθέτεs του θεάτρου και του κινηματογράφου ξεκίνησαν από εκεί. Τέλος, σημαντικός πόλος της νυχτερινής ζωής της Φωκίωνος ήταν και το κέντρο «Ιγκλού» στο οποίο εμφανίσθηκαν ο Βαγγέλης Παπαθανασίου και ο Ντέμης Ρούσος πριν από τη διεθνή τους καριέρα.

1 σχόλιο:

thomas είπε...

τα κειμενα σιγα σιγα θα εμπλουτιζονται συμφωνα και με τα ερωτηματα που θα προκυπτουω.