Κληρονόμος πουλιών - Μίλτος Σαχτούρης

«Εξακολουθώ να πιστεύω ότι δεν βοηθάει σε τίποτα η παρουσία του ποιητή σε ποιητικά συμπόσια ή σε πνευματικές παρέες, στη λεγόμενη πνευματική αγορά. Το ίδιο το έργο του ποιητή είναι που θα μιλήσει, και μάλιστα κάποτε, ο Ντύλαν Τόμας, ένα ποιητής που σέβομαι βαθύτατα και συχνά τον αναφέρω, σε ένα ποιητικό συμπόσιο διέκοψε τους ομιλητές και, τρέχοντας στο παράθυρο, φώναξε στους παρευρισκόμενους: Πάψτε, πάψτε, ακούστε τα πουλιά πόσο καλύτερα τα λένε από μας».

Μίλτος Σαχτούρης Ο Ελεγκτής

Ένας μπαξές γεμάτος αίμα/ είν ο ουρανός/ και λίγο χιόνι/
Έσφιξα τα σκοινιά μου/ πρέπει και πάλι να ελέγξω/ τα αστέρια/
εγώ/ κληρονόμος πουλιών/
πρέπει/ έστω και με σπασμένα φτερά/ να πετάω



Σκηνοθεσία: Λευτέρης Ξανθόπουλος
Σενάριο: Λευτέρης Ξανθόπουλος
Φωτογραφία: Δημ. Κορδελάς
Μοντάζ: Ηλίας Δημητρίου
Ήχος: Δημ. Βασιλειάδης
Παραγωγή: Cinetic, ΕΡΤ Α.Ε.
Video Έγχρωμη 52'
Eλλάδα, 2004

Συνέντευξη με τον Λ. Ξανθόπουλο

Συνεπής στο ετήσιο ραντεβού του ο γνωστός σκηνοθέτης και συγγραφέας, Λευτέρης Ξανθόπουλος τίμησε και φέτος με την παρουσία του το Φεστιβάλ της Δράμας. Αφορμή στάθηκε η παρουσίαση του βιβλίου του Γιάννη Σολδάτου με τίτλο «Οδύσσειες σωμάτων στο έργο του Νίκου Κούνδουρου» το οποίο προλόγισε με λίγα λόγια για τον Νίκο Κούνδουρο.

Ο Λευτέρης Ξανθόπουλος γεννήθηκε στην Αθήνα το 1945. Σπούδασε Νομικά στο Πανεπιστήμιο των Αθηνών και κινηματογράφο στο London Film School. Το βιογραφικό του είναι πλούσιο σε ποικιλία καθώς πέρα από βραβευμένος σκηνοθέτης είναι ποιητής και συγγραφέας. Διακρίθηκε για τα ντοκιμαντέρ του με τα οποία εξακολουθεί να ασχολείται. Το πιο γνωστό δείγμα της δουλείας του είναι η τριλογία του σχετικά με την μετανάστευση, «Η Ελληνική Κοινότητα Χαϊδελβέργης»(1976)- «Ο Γιώργος από τα Σωτηριάνικα» (1978)- «Η Αθήνα σήμερα» (1982).

-Κρίνοντας από την πολυετή σας παρουσία στο Φεστιβάλ Δράμας, θα μπορούσατε να σχολιάσετε την πορεία του;

Το αγαπώ πολύ το φεστιβάλ, είναι ένα πολύ ωραίο φυτώριο για τους νέους ανθρώπους γι’ αυτό και το στηρίζω από τον πρώτο του χρόνο με όποιο τρόπο μπορώ. Ακόμα και όταν είχα θέση στην κρατική τηλεόραση υποστήριζα την μικρού μήκους ταινία. Το Φεστιβάλ έχει βρει μια ταυτότητα πολύ συγκεκριμένη εδώ και τόσα χρόνια, με σαφείς διαστάσεις τόσο στο ελληνικό όσο και στο διεθνές τμήμα του. Αυτή την ταυτότητα την υποστηρίζει ο Καλλιτεχνικός Διευθυντής του Φεστιβάλ με το επιτελείο του. Δεν ξέρω αν μπορεί να εξελιχθεί σε κάτι άλλο, ήδη έχει εξελιχθεί πάρα πολύ.

-Έχουμε χρόνια να δούμε κάποια ταινία σας, που οφείλεται αυτό;

Δεν έχω σταματήσει να κάνω ταινίες, συνέχεια κάνω ταινίες, εκτός και αν εννοείτε ταινία μεγάλου μήκους. Προσωπικά πιστεύω πως δεν έχει καμία διαφορά, εγώ δεν έχω σταματήσει στιγμή. Ντοκιμαντερίστας είμαι και κάνω το ένα ντοκιμαντέρ πίσω από το άλλο.

-Το βιογραφικό σας έχει πολύ μεγάλη ποικιλία, σκηνοθέτης, παραγωγός, ποιητής, συγγραφέας. Ποια από αυτές τις ιδιότητες θεωρείτε πως σας αντιπροσωπεύει περισσότερο;

Το ίδιο πράγμα έχω αναρωτηθεί και εγώ και δεν μπορώ να τα ξεχωρίσω. Όλα αυτά ξεκινάνε από τον ίδιο πυρήνα, από την μεγάλη ανάγκη να βγει το ηφαιστειακό υλικό που έχω μέσα μου. Από κει και πέρα ποια μορφή θα πάρει, εικόνα, προφορικού λόγου ή έντυπου, μικρή διαφορά, τα αγαπώ όλα.

-Σχολιάζοντας το βιβλίο σας «Άγγελος των πρώτων ημερών» είχατε πει «Σκέφτομαι πως η μνήμη δεν είναι τίποτε άλλο παρά ένας μεγάλος καθρέφτης που μέσα του καθρεφτίζεται η παιδική μας ζωή». Εσείς πόσο συχνά ανατρέχετε στην παιδικότητά σας ως πηγή έμπνευσης;

Δυστυχώς πολύ. Άλλωστε όλοι ανατρέχουν στην παιδική τους ηλικία , αυτή είναι που διαμορφώνει τον κάθε άνθρωπο, είτε το παραδέχεται είτε όχι. Είναι τα πρώτα χρόνια μας και ότι χτιστεί σε αυτά το κουβαλάμε μαζί μας. Είναι και πηγή έμπνευσης, είναι και καταφυγή στις δυσκολίες. Σαν δέντρο, άλλα κλαδιά τα κόβουμε άλλα τα κρατάμε.
Εσείς έχετε κόψει κλαδιά από το δικό σας δέντρο;

Προσπαθώ, κάποιες φορές δεν το καταφέρνω. Είναι μια νοσταλγία η παιδική ηλικία που σε βαραίνει, σε πάει πίσω.

shortfilm

Το γύρισμα μιας ταινίας θέλει τόλμη και τσαμπουκά!

Τις περιπέτειες της δημιουργίας ενός ντοκιμαντέρ στη Χαϊδελβέργη θυμήθηκε ο σκηνοθέτης Λ. Ξανθόπουλος κατά τη διάρκεια masterclass της Εταιρείας Ελλήνων Σκηνοθετών


Η προβολή του ντοκιμαντέρ "Ελληνική Κοινότητα Χαϊδελβέργης", που είναι η πρώτη ταινία μικρού μήκους του Λευτέρη Ξανθόπουλου και συγχρόνως μία από τις πρώτες ταινίες για τους έλληνες μετανάστες στην Ευρώπη, μας έδωσε χθες την αφορμή να μάθουμε πράγματα από την πρόσφατη ιστορία μας, αλλά και από έναν κινηματογράφο που γινόταν με ελάχιστα μέσα και με πολλή αλήθεια. Η ταινία, όπως θύμισε συγκινημένος ο σκηνοθέτης στο κοινό του masterclass της Εταιρείας Ελλήνων Σκηνοθετών, γυρίστηκε το 1976 σε συνεργασία με την Ελληνική Κοινότητα Χαϊδελβέργης, με σκοπό τη δημοσιοποίηση των προβλημάτων των ελλήνων μεταναστών. Από εκεί και πέρα λειτούργησε το αισθητικό φίλτρο του σκηνοθέτη, ο οποίος μας έδωσε μια ταινία άρτια για την εποχή της, η οποία πήρε το δεύτερο βραβείο ταινίας μικρού μήκους στο Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης εκείνη τη χρονιά.
Είναι να απορεί κανείς με αυτό, αν υπολογίσει τις συνθήκες υπό τις οποίες γυρίστηκε: "Το συνεργείο ήμασταν τρία άτομα. Μας τάιζαν εκ περιτροπής οι έλληνες εστιάτορες της Χαϊδελβέργης. Ένας φοιτητικός σύλλογος μας παραχώρησε έναν στοιχειώδη εξοπλισμό, το δε μαγνητόφωνο ήταν προπολεμικό, του 1938! Για το τράβελιγκ (η κίνηση της κάμερας) χρησιμοποιήσαμε μια... αναπηρική καρέκλα. Όσο για το φιλμ, στο οποίο γυρίστηκε η ταινία, ήταν ό,τι είχε περισσέψει από τη σχολή που σπούδαζα στο Λονδίνο. Στην ουσία είναι μια κουρελού, που αποτελείται από πολλά, εντελώς διαφορετικά μεταξύ τους είδη φιλμ. Τότε όλοι οι συντελεστές κάναμε τα πάντα, εξειδίκευση δεν υπήρχε. Ήμασταν πολύ κοντά σε αυτό που σήμερα λέμε film maker. Ήταν μια εντελώς περιπετειώδης εποχή".

ΑΚΑΤΑΛΛΗΛΗ ΓΙΑ ΑΝΗΛΙΚΟΥΣ
"Προβλήματα όμως είχαμε και με τους χώρους γυρισμάτων", συνέχισε ο Λευτέρης Ξανθόπουλος. "Θυμάμαι ότι ένας μεταπτυχιακός φοιτητής, ο μετέπειτα υπουργός Χρίστος Βερελής, υπέκλεψε το κλειδί του πανεπιστημίου, για να μπορέσουμε να μπούμε κρυφά και να κάνουμε τη λήψη που θέλαμε. Γενικώς δεν παίρναμε άδειες, γιατί δεν μας έδιναν. Χτυπούσαμε και φεύγαμε. Με τόλμη και τσαμπουκά! Σας συμβουλεύω και τώρα να κάνετε το ίδιο".
Οι περιπέτειες αυτού του ντοκιμαντέρ δεν σταμάτησαν στα γυρίσματα. Καταρχάς το αρνητικό χάθηκε κάπου στη Γερμανία. Παρά την επιτυχία της ταινίας στο φεστιβάλ, το υπουργείο Προεδρίας Κυβερνήσεως την έκρινε ακατάλληλη για ανηλίκους! Παρ' όλα αυτά, δύο χρόνια μετά την ολοκλήρωσή της έγινε στη Γερμανία μία δημόσια προβολή της, χάρη στην οποία λύθηκαν πολλά από τα προβλήματα, όπως η έλλειψη σε δασκάλους.

του Βασίλη Πάγκαλου Νοε 23, 2007

Φιλμογραφία Λ.Ξανθόπουλου

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ ΧΑΪΔΕΛΒΕΡΓΗΣ
1976, 16 mm, COL καί BW, 30 min.
Παραγωγή: "Ελληνική Κοινότητα Χαϊδελβέργης.
Δεύτερο Βραβείο ταινίας μικρού μήκους Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης 1976.
Βραβείο Πανελλήνιας Ένωσης Κριτικών Κινηματογράφου (ΠΕΚΚ),1976.
Συμμετοχή στο Φεστιβάλ Λειψίας Αν. Γερμανίας, 1977.
Βραβείο Γερμανικής Τηλεόρασης (ZDF),1978.
μπορείτε να δείτε την ταινία εδώ

Ο ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΠΟ ΤΑ ΣΩΤΗΡΙΑΝΙΚΑ
1978, 16 mm καί Super-8, Col, 47 min.
Παραγωγή: Γιώργος Κοζομπόλης.
Βραβείο καλύτερης ταινίας μικρού μήκους Πανελλήνιας Ένωσης Κριτικών Κινηματογράφου (ΠΕΚΚ) στο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης 1978.
Πρώτο βραβείο Φεστιβάλ ταινιών μικρού μήκους Δράμας 1978.
Συμμετοχή στο Φεστιβάλ Μάνχάϊμ Ο.Δ. Γερμανίας, 1979.

ΣΤΑ ΤΟΥΡΚΟΒΟΥΝΙΑ (1982)
Σκηνοθεσία: Λευτέρης Ξανθόπουλος
Περίληψη: Στα Τουρκοβούνια, στις αρχές της δεκαετίας του ’50 εμφανίστηκαν τα πρώτα αυθαίρετα κτίσματα. Με τον καιρό οι λόφοι εποικήθηκαν από οικογένειες των εσωτερικών μεταναστών και η περιοχή μετονομάστηκε το 1964 από τους ίδιους τους οικιστές «Συνοικισμός Γεωργίου Παπανδρέου»

1982, 16 mm, COL, 25 min.
Παραγωγή: Γιώργος Έμιρζάς ΕΠΕ - Ελληνικό Κέντρο Κινηματογράφου.
Βραβείο καλύτερου Ντοκιμαντέρ Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης 1982.
Βραβείο ποιότητας διαγωνισμού ταινιών μικρού μήκους χωρών-μελών ΕΟΚ, Ρώμη 1983.
Συμμετοχή στα Φεστιβάλ:
Δράμας 1982.
Βαλκανικού Κινηματογράφο Σόφια 1982,
Λειψίας Αν. Γερμανίας 1983,
Εβδομάδα Ελληνικού Κινηματογράφου BFI Λονδίνο 1984,
Mostra Cinematografica Πίζα 1984, Cinema du Reel Παρίσι 1988 κ.ά.

ΔΥΟ-ΤΡΙΑ ΠΡΑΓΜΑΤΑ ΓΙΑ ΤΟ ΓΑΛΑ
1982, 16 mm, COL, 19 min. Παραγωγή: Υπουργείο Γεωργίας για την εκπομπή της ΕΡΤ Ελλάδα δεν είναι μόνο ή Αθήνα.

ΚΥΠΑΡΙΣΣΙΑ ΑΘΗΝΑ ΠΡΩΤΗ ΘΕΣΗ (Ο ΦΟΡΤΗΓΑΤΖΗΣ)
1982, 16 mm, Col, 12 min. Παραγωγή: Υπουργείο Γεωργίας για την εκπομπή της ΕΡΤ Ελλάδα δεν είναι μόνο ή Αθήνα.

ΝΙΚΗΣΙΑΝΗ, ΤΟ ΧΩΡΙΟ ΜΕ ΤΙΣ 18 ΕΚΚΛΗΣΙΕΣ
1982, 16 mm, COL, 25 min. Παραγωγή: ΕΡΤ για την εκπομπή του Χρήστου Χριστοδούλου Ή ΕΡΤ στη Βόρεια Ελλάδα.

ΓΙΩΡΓΟΣ ΠΕΓΙΟΣ, Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΕΝΟΣ ΚΑΠΝΕΡΓΑΤΗ
Πρώτο μέρος, 1982, 16 mm, Col, 25 min. Παραγωγή: ΕΡΤ για την εκπομπή του Χρήστου Χριστοδούλου Ή ΕΡΤ στή Βόρεια Ελλάδα.

ΓΙΩΡΓΟΣ ΠΕΓΙΟΣ, Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΕΝΟΣ ΚΑΠΝΕΡΓΑΤΗ
Δεύτερο μέρος, 1982, 16 mm, COL, 25 min. Παραγωγή: ΕΡΤ για την εκπομπή του Χρήστου Χριστοδούλου Ή ΕΡΤ στη Βόρεια Ελλάδα.

ΨΗΦΟΣ ΣΤΟΥΣ ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΣ ΚΑΙ ΤΟΥΣ ΝΑΥΤΙΚΟΥΣ
1982, 16 mm, Col, 30 min.
Παραγωγή: Γιώργος Έμιρζάς για την εκπομπή της Νάσιας Μιχαλοπούλου Ανοιχτά Θέματα, της ΥΕΝΕΔ.

ΚΛΟΠΗ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΗΣ ΙΔΙΟΚΤΗΣΙΑΣ
1982, 16 mm, Col, 30 min.
Παραγωγή: Γιώργος Έμιρζάς για την εκπομπή της Νάσιας Μιχαλοπούλου Ανοιχτά Θέματα, της ΥΕΝΕΔ.

ΕΠΙ ΚΟΛΩΝΩ
1983, 16 mm, Col, 45 min.
Παραγωγή: Υπουργείο Πολιτισμού.
Έκτος συναγωνισμού στο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης 1983.
Κινηματογραφική Συνάντηση Φιλίας,
Λευκωσία 1984 Φεστιβάλ ταινιών μικρού μήκους,
Ούψάλα Σουηδίας 1984.
Φεστιβάλ Νόβι-Σάντ Γιουγκοσλαβίας, 1993.

ΜΟΥΣΙΚΟ ΑΦΙΕΡΩΜΑ ΣΤΟΝ ΜΑΝΩΛΗ ΜΗΤΣΙΑ
1983, 16 mm, Col, 55 min. Παραγωγή: Γιώργος Έμιρζάς για την
εκπομπή Μουσικά Αφιερώματα της ΕΡΤ-1.

ΛΑΪΚΗ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ
1984, 16 mm, Col, 30 min.
Παραγωγή: Διεύθυνση Λαϊκής
Επιμόρφωσης Υπουργείου Παιδείας καί ΕΡΤ για την εκπομπή της ΕΡΤ-1 Το Ελληνικό Ντοκιμαντέρ.

Ο ΓΑΜΟΣ
1984, 16 mm, Col, 50 min. Παραγωγή: ΕΡΤ για την εκπομπή της ΕΡΤ-1 Ή ελληνική τηλεταινία.

ΚΑΛΗ ΠΑΤΡΙΔΑ, ΣΥΝΤΡΟΦΕ BELOIANNISZ 1986, 35 mm, Col, κινηματογραφική version 90 min. καί
τηλεοπτική version (ενιαίο έργο) έπεισ. 3X45 min. Παραγωγή: Λευτέρης Ξανθόπουλος - Ελληνικό Κέντρο Κινηματογράφου καί ΕΤ-1.
Ειδική τιμητική διάκριση στο Φεστιβάλ Λοκάρνο 1986. Βραβεία, πρωτοεμφανιζόμενου σκηνοθέτη καί μουσικής (Ελένη Καραΐνδρου), στο Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης 1986. Συμμετοχή στα διεθνή κινηματογραφικά Φεστιβάλ καί εκδηλώσεις: Viennale 1987, Strassbourg 1987, Goeteborg1987, Hamburg 1987, Huesca1987, Sopot 1987, Haifa 1987, Montreal 1987, Portland1988, Iceland1988, Venissieux 1988 κ.ά.

ΚΑΡΝΑΒΑΛΙ ΚΑΙ ΚΑΡΑΓΚΙΟΖΗΣ - Γ. ΚΙΟΥΡΤΣΑΚΗΣ
1987, 16 mm, COL, 52 min. Παραγωγή: Σινετίκ για την εκπομπή
της ΕΤ-1 Παρασκήνιο.

ΔΙΑΔΡΟΜΕΣ ΠΑΥΛΟΣ ΖΑΝΝΑΣ
1988, 16 mm, Col, 52 min. Παραγωγή: Σινετίκ για την εκπομπή
της ΕΤ-1 Παρασκήνιο.

Η ΜΕΓΑΛΗ ΠΟΜΠΗ - ΑΛΕΞΗΣ ΠΑΝΣΕΛΗΝΟΣ
1988, 16 mm, Col, 52 min. Παραγωγή: Σινετίκ για την εκπομπή
της ΕΤ-1 Παρασκήνιο.

Ο ΓΛΥΠΤΗΣ ΤΗΣ ΔΙΑΣΠΟΡΑΣ ΚΩΣΤΑΣ ΒΑΛΣΑΜΗΣ
1989, 16 mm, Col, 25 min. Παραγωγή: ΕΡΤ για την εκπομπή της
Βάσως Κανελλοπούλου (ΕΤ-1), Περισκόπιο.

ΤΑΣΟΣ ΡΟΥΣΣΟΣ (6.03 min.), ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΔΟΞΙΑΔΗΣ (7.23 min), ΡΕΑ ΓΑΛΑΝΑΚΗ (7.30 min.), ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΑΚΟΥΛΙΔΗΣ
(5.11 min.), καί NELLY'S (6.03 min.), 1989, Eumatic, Col. Πέντε μικρά πορτρέτα δημιουργών. Παραγωγή: Orama (Λούκια Ρικάκη) για την εκπομπή της ΕΤ-1 Χρώματα.

ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΗ ΤΥΠΟΓΡΑΦΙΑ - ΑΙΜ. ΚΑΛΙΑΚΑΤΣΟΣ
1989, 16 mm, Col, 17 min. Παραγωγή: ΕΡΤ για την εκπομπή του Σπύρου Κατσίμη (ΕΤ-1), Τέχνη καί Πολιτισμός.

Ο ΔΡΑΠΕΤΗΣ
1991, 35 mm, Col,
κινηματογραφική version 110 min. καί τηλεοπτική version (ενιαίο έργο) έπεισ. 5X45 min.
Παραγωγή Λευτέρης Ξανθόπουλος - Ελληνικό Κέντρο Κινηματογράφου καί ΕΤ-1.
Βραβεία: φωτογραφίας (Ανδρέας Σινάνος), μουσικής (Νίκος Κυπουργός) καί β' ανδρικού ρόλου (Γιώργος Νινιός) στο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης 1991. Κρατικό βραβείο ποιότητας Υπουργείου Πολιτισμού. Επίσημη συμμετοχή στο Φεστιβάλ των Καννών 1991 στην παράλληλη εκδήλωση La Quinzaine Des Realisateurs (Δεκαπενθήμερο των Σκηνοθετών), με τον τίτλο Le montreur d' ombres (Master of the shadows), καθώς και: Μόναχο 1991, Μόντρεαλ 1991, Κεμπέκ 1991, Τόκιο 1991, Taipei Golden Horse Ταϊβάν 1991, Μονπελιέ 1991, Διεθνές Βρυξελλών 1992, Μεσογειακού Κινηματογράφου Βρυξελλών 1992, Istanbul 1992, Ρίβερταουν ΗΠΑ 1992, Μπάστια, Κορσική 1992, Νόβι Σάντ 1993 κ.ά.

LA CULTURE POPULAIRE DANS LE CINEMA
(Ο Λαϊκός Πολιτισμός στον Ελληνικό Κινηματογράφο)
1991, Beta, Col και BW, 52 min., γαλλική και ελληνική Παραγωγή Cameras Continentales, Paris για το γαλλικό κανάλι LA SEPT / ARTE.

ΠΟΙΟΣ ΕΙΝΑΙ Ο ΤΡΕΛΟΣ ΛΑΓΟΣ - ΜΙΛΤΟΣ ΣΑΧΤΟΥΡΗΣ
1992, 16 mm, Col, 30 min.
Παραγωγή: Αλέξανδρος-Φίλμ για την εκπομπή της ΕΤ-1 Τα λόγια της πόλης.

ΧΩΡΙΣ ΑΛΛΟΘΙ
1993, Beta, Col, 52 min.
Παραγωγή Frenzy-Films για την εκπομπή του ΑΝΤ-1 Ανατομία ενός εγκλήματος.

Ο ΓΑΛΑΖΙΟΣ ΦΑΚΕΛΟΣ
1994, Beta, Col, 52 min.
Παραγωγή: Frenzy-Films για την εκπομπή του ΑΝΤ-1 Ανατομία ενός εγκλήματος.

ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΗ ΤΥΠΟΓΡΑΦΙΑ
1998, Beta
Παραγωγή: Σινετίκ για την εκπομπή της ΕΤ -1 Παρασκήνιο.

ΣΚΟΤΕΙΝΟΣ ΣΥΝΩΜΟΤΗΣ, ΜΙΧΑΛΗΣ ΚΑΤΣΑΡΟΣ
1998,
Παραγωγή: Σινετίκ για την εκπομπή της ΕΤ -1 Παρασκήνιο.

ΚΛΗΡΟΝΟΜΟΣ ΠΟΥΛΙΩΝ - ΜΙΛΤΟΣ ΣΑΧΤΟΥΡΗΣ
2004, Beta, 52΄.
Παραγωγή: Σινετίκ για την εκπομπή της ΕΤ-1 Παρασκήνιο.


ΜΕ ΤΑ ΦΤΕΡΑ ΤΟΥ ΑΝΕΜΟΥ - ΚΩΣΤΑΣ ΚΕΝΤΕΡΗΣ
2004, Beta 11΄.
Παραγωγή: ΕΡΤ καί ΕΒΠ για την σειρά Ολυμπιακές Ιστορίες της ΕΤ-1 καί ΕΒΙΙ

Ο ΚΗΠΟΣ ΜΕ Τ΄ ΑΜΕΤΡΗΤΑ ΠΑΡΑΘΥΡΑ - ΝΙΚΟΣ ΕΓΓΟΝΟΠΟΥΛΟΣ
2005, Beta, 52΄.
Παραγωγή: Σινετίκ για την εκπομπή της ΕΤ-1 Παρασκήνιο.

ΕΥΛΟΓΗΜΕΝΑ ΧΕΡΙΑ - ΧΡΗΣΤΟΣ ΚΑΠΡΑΛΟΣ
2006, Beta, 52΄.
Παραγωγή: Σινετίκ για την εκπομπή της ΕΤ-1 Παρασκήνιο.

ΕΝΑΣ ΥΠΕΡΟΧΟΣ ΑΝΘΡΩΠΟΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΚΑΡΑΘΕΟΔΩΡΗ
2006, Beta, 52΄.
Παραγωγή: Σινετίκ για την εκπομπή της ΕΤ -1 Παρασκήνιο.

Λευτέρης Ξανθόπουλος

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ

Ο ποιητής και σκηνοθέτης Λευτέρης Ξανθόπουλος γεννήθηκε το 1945 στην Αθήνα. Σπούδασε νομικά στο Πανεπιστήμιο Αθηνών χωρίς να δώσει πτυχιακές εξετάσεις καί κινηματογράφο στην Αγγλία, στη σχολή The London International Film School.
Στην κινηματογραφική παραγωγή εμφανίστηκε με το ντοκιμαντέρ Ελληνική Κοινότητα Χαϊδελβέργης (1976), το πρώτο μέρος μιας βραβευμένης τριλογίας μικρού μήκους με θέμα την ελληνική διασπορά, που συμπληρώθηκε με τίς ταινίες: Ο Γιώργος από τα Σωτηριάνικα (1978) και Στα Τουρκοβούνια (1982).

Τον Οκτώβριο του 1977, η Ελληνική Κοινότητα Χαϊδελβέργης προβλήθηκε από το γερμανικό κανάλι SWF3, στην εκπομπή Ζu Gast. Την επόμενη χρονιά, η εκπομπή αναμεταδόθηκε από το δίκτυο ARD και η ταινία βραβεύτηκε με το πρώτο βραβείο για το Καλύτερο Περιφερειακό Πρόγραμμα της Γερμανικής Τηλεόρασης.

Για την τηλεόραση της ΕΡΤ και ΥΕΝΕΔ (ΕΡΤ-2) καθώς και για το Υπουργείο Γεωργίας σκηνοθετεί μεγάλο αριθμό ντοκιμαντέρ για τις εκπομπές: Παρασκήνιο, Ανοιχτά Θέματα, Περισκόπιο, Η ΕΡΤ στη Βόρεια Ελλάδα, Τέχνη και Πολιτισμός, Ελλάδα δεν είναι μόνο η Αθήνα, Χρώματα, κ.α.

Το 1983 σκηνοθέτησε για το Υπουργείο Πολιτισμού το ντοκιμαντέρ Επί Κολωνώ με το οποίο συμμετείχε την αμέσως επόμενη χρονιά στο φεστιβάλ της Ουψάλα ενώ το 1984 σκηνοθετεί για την ΕΡΤ την τηλεταινία Ο Γάμος με πρωταγωνιστές τον Δημήτρη Καταλειφό και την Πέμη Ζούνη.

Στο ντοκιμαντέρ Διαδρομές - Παύλος Ζάννας (1988). αποτυπώνεται ο εναργής και άμεσος προφορικός λόγος του σύγχρονου διανοητή, μεταφραστή του Μαρσέλ Προυστ και πρωτοπόρου του κινήματος των κινηματογραφικών λεσχών Παύλου Ζάννα.

Το 1991 σκηνοθετεί για το γαλλικό τηλεοπτικό κανάλι La Sept, (ARTE) το 45λεπτο ντοκιμαντέρ La Culture Populaire dans le Cinema Grec (Ο λαϊκός πολιτισμός στον ελληνικό κινηματογράφο) και για τον Antenna, επεισόδια της σειράς Ανατομία ενός Εγκλήματος (1993-1994), σε παραγωγή Frenzy-Films.

Ανάμεσα στις δουλειές του στο ντοκιμαντέρ περιλαμβάνονται οι ταινίες: Ποιος είναι ο τρελός λαγός (1993), για την σειρά της ΕΡΤ Τα λόγια της πόλης, και Κληρονόμος πουλιών (2004), δύο πορτρέτα του ποιητή Μίλτου Σαχτούρη, Σκοτεινός συνωμότης (1998), πορτρέτο του ποιητή Μιχάλη Κατσαρού, Ο κήπος με τ' αμέτρητα παράθυρα (2005), πορτρέτο του ζωγράφου και ποιητή Νίκου Εγγονόπουλου, τα τρία τελευταία για την εκπομπή της Cinetic, Παρασκήνιο (ΕΤ-1).
Η πρώτη μεγάλου μήκους ταινία του με τίτλο Καλή Πατρίδα, Σύντροφε ( Beloiannisz) (1986) γυρίστηκε στην Ουγγαρία και τιμήθηκε στο 39ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου του Λοκάρνο με ειδική τιμητική διάκριση "... για την ακεραιότητα και την γενναιοδωρία στην αντιμετώπιση του θέματος και την καθαρότητα της κινηματογραφικής της γραφής". Η διευρυμένη τηλεοπτική βερσιόν της ταινίας (ενιαίο έργο, 3 επεισόδια Χ 45 min.) προβλήθηκε επανειλημμένα από την τηλεόραση της ΕΡΤ.

Η επόμενη μεγάλου μήκους ταινία του με τίτλο Ο Δραπέτης (1991) επιλέχτηκε και προβλήθηκε στο 44ο Φεστιβάλ των Καννών, στην παράλληλη εκδήλωση La Quinzaine des Realisateurs (Δεκαπενθήμερο των Σκηνοθετών), ως επίσημη ελληνική συμμετοχή. Τον Απρίλιο του 1996, Ο Δραπέτης, με τον γαλλικό τίτλο Le Montreur d' Ombres, προβάλλεται στη Γαλλία, στο εμπορικό κύκλωμα και συναντά εξαιρετική υποδοχή τόσο από τον γαλλικό τύπο όσο και από το κοινό, συμπληρώνοντας 15 εβδομάδες συνεχούς προβολής, μόνο στο Παρίσι. Το ενιαίο έργο, συνολικής διάρκειας 3,5 ωρών (5 επεισ. Χ 45 min.) προβλήθηκε την ίδια περίοδο από τον τηλεοπτικό σταθμό MEGA και αργότερα από την κρατική τηλεόραση. Τον Απρίλιο του 2001 η ταινία αναμεταδόθηκε από το γαλλικό συνδρομητικό κανάλι TPS.

Οι ταινίες του Λευτέρη Ξανθόπουλου παρουσιάζονται στις μεγαλύτερες διεθνείς κινηματογραφικές εκδηλώσεις (Κάννες, Λοκάρνο, Μόναχο, Μόντρεαλ, Τόκιο, Μονπελιέ, Ταϊβάν, Βρυξέλλες, Μάνχάϊμ, Istanbul, Βιέννη, Χάιφα, Νόβι-Σαντ κ.ά.), επαινούνται ιδιαίτερα από τη διεθνή κριτική και αποσπούν βραβεία και διακρίσεις. Ιδιαίτερα αυτές που προβλήθηκαν στα φεστιβάλ Θεσσαλονίκης και Δράμας (από το 1976 που βραβεύτηκε η Ελληνική Κοινότητα Χαϊδελβέργης μέχρι σήμερα) έχουν συγκεντρώσει περισσότερα από 15 βραβεία και τιμητικές διακρίσεις σε όλους τους τομείς παραγωγής, καθώς και κρατικά βραβεία ποιότητας τόσο από τις επίσημες κριτικές επιτροπές, όσο και από τις επιτροπές της Πανελλήνιας Ένωσης Κριτικών Κινηματογράφου (Π.Ε.Κ.Κ.) και της Ένωσης Τεχνικών Ελληνικού Κινηματογράφου (Ε.Τ.Ε.Κ.Τ.)

Ο Λευτέρης Ξανθόπουλος έχει τιμηθεί για το σύνολο του κινηματογραφικού του έργου, καθώς και για τη συμμετοχή του στην υπόθεση του Παράλληλου Κυκλώματος Διανομής και των Κινηματογραφικών Λεσχών, από πολιτιστικά ιδρύματα, δημοτικές επιχειρήσεις, το Φεστιβάλ Δράμας, το Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης, την Π.Ε.Κ.Κ. καθώς και την Ομοσπονδία Κινηματογραφικών Λεσχών Ελλάδος (Ο.Κ.Λ.Ε.).

Τιμητικές εκδηλώσεις και αφιερώματα στις ταινίες του έχουν γίνει από ελληνικά και ξένα πολιτιστικά ιδρύματα (Goethe Institut, Γαλλικό Ινστιτούτο Αθήνας και Θεσσαλονίκης, Φεστιβάλ Κινηματογράφος και Πραγματικότητα, Ελληνικό Φίλμφορουμ Μονάχου, κλπ).

Οι ταινίες του για την Ελληνική Διασπορά έχουν αποτελέσει αντικείμενο μελέτης, άρθρων, σχολίων, συγγραμμάτων και πανεπιστημιακών διατριβών. Η ταινία του Ο Δραπέτης διδάσκεται σε σεμινάρια σεναρίου στις σχολές κινηματογράφου του Μονάχου και National Film School στο Λονδίνο.

Το 1988, με υποτροφία του αμερικανικού ιδρύματος The Academy for Educational Development, και στα πλαίσια του προγράμματος InternationalVisitor Program, The American Film, μετεκπαιδεύτηκε στις τάσεις και τις τεχνικές του σύγχρονου κινηματογράφου, στα μεγαλύτερα στούντιο των ΗΠΑ (Λος Άντζελες, Σαν Φραντσίσκο, Β. Καρολίνα, Νέα Υόρκη κ.ά).

Το 1996, παρακολούθησε με υποτροφία σεμινάριο για το θέατρο, στο εκπαιδευτικό ίδρυμα Salzburg Seminar της Αυστρίας, με δάσκαλο τον Άρθουρ Μίλλερ. Το θέμα του σεμιναρίου ήταν Η Δύναμη του Θεάτρου (The Power of Theatre: Artistry, Entertainment and Social Commentary).

Ο Λευτέρης Ξανθόπουλος έχει δημοσιεύσει διάφορα κείμενα και άρθρα στην εφημερίδα Τα Νέα και στα περιοδικά Αντί, Σύγχρονος Κινηματογράφος, Η Λέξη, Εντευκτήριο, Ευθύνη, Νέα Εστία, Σκαπτή Ύλη, Υπόστεγο, Νέα Συντέλεια κ.α. και έχει παραδώσει μαθήματα και διαλέξεις σε ομάδες, συλλόγους και μέλη κινηματογραφικών λεσχών για την ιστορία της ταινίας μικρού μήκους, την ιστορία την ανάπτυξη και τις προοπτικές των κινηματογραφικών λεσχών στην Ελλάδα καθώς και τον ρόλο του εμψυχωτή (animateur) στο Παράλληλο Κύκλωμα Διανομής.

Τα τελευταία χρόνια διδάσκει σε σχολές Δραματικής Τέχνης, το μάθημα του Κινηματογράφου και της Υποκριτικής στον Κινηματογράφο.

Υπήρξε μέλος κριτικών και προκριματικών επιτροπών στα φεστιβάλ Θεσσαλονίκης, Δράμας, Oberhausen, Καλαμάτας, Ζακύνθου κ.α.

Από το 1989, προσφέρει τις υπηρεσίες του ως στέλεχος προγράμματος στην ιδιωτική καί κρατική τηλεόραση.

Για το λογοτεχνικό και κινηματογραφικό του έργο έχει εκδοθεί καί κυκλοφορεί, με πρωτοβουλία της Υπηρεσίας Κινηματογραφικού Αρχείου του Υπουργείου Εξωτερικών, ο συλλογικός τόμος Πραγματικότητα καί μύθος στο καλλιτεχνικό έργο του Λευτέρη Ξανθόπουλου, εκδόσεις Παπαζήση, Αθήνα 2003.

Ο Λευτέρης Ξανθόπουλος έχει δημοσιεύσει τα εξής βιβλία:

• Αντίψυχα, Αθήνα, 1972 καί β' Ανδρομέδα, 1982
• Περιπέτειες Πλανόδιου Σωματοφύλακα Ονείρων, Νεφέλη, 1981
• Το Κόκκινο Δωμάτιο, Παρασκήνιο, 1988
• Σήκωσε το Κεφάλι σου Πατέρα, Δελφίνι, 1995
• Ορμή του Νερού και των Υδάτων, Στιγμή, 1998
• Γιατί οι Γυναίκες δεν Αγαπούν τη Βροχή, Κέδρος, 2002

Τον Δεκέμβριο του 1999, κυκλοφορεί από τις Εκδόσεις Λιβάνη το αφήγημα του:
• Άγγελος των Πρώτων Ημερών.